Planowanie wyjścia w góry to nie tylko wybór trasy i przygotowanie prowiantu – ważne jest odpowiednie ubranie. Góry potrafią zaskoczyć zmienną pogodą: wiatrem, słońcem i deszczem. To właśnie dlatego odpowiednia odzież staje się Twoim najlepszym sprzymierzeńcem oraz zabezpieczeniem w razie niespodziewanych sytuacji.
Warstwowanie ubioru podczas całodniowej wędrówki stanowi podstawę komfortu oraz bezpieczeństwa w górach. Co dokładnie przez to rozumieć? To system, który pozwala:
Dzięki warstwowaniu łatwo dostosowujesz ubiór do warunków: jeśli słońce mocno grzeje, możesz zdjąć warstwę pośrednią; jeśli zaczyna wiać lub padać deszcz – wystarczy narzucić kurtkę zewnętrzną. Zyskujesz wygodę, ale i bezpieczeństwo poprzez minimalizację ryzyka przegrzania lub wychłodzenia.
Krótko mówiąc, warstwowanie ubioru w góry to nie moda, a praktyczne, sprawdzone rozwiązanie zarówno dla amatorów górskich wędrówek, jak i profesjonalnych zdobywców szczytów.
System warstwowy składa się z trzech podstawowych składników:
Najbliżej ciała powinna znajdować się warstwa bazowa – w końcu to jej podstawową rolą jest odprowadzanie wilgoci, a także utrzymanie skóry w suchości. Dzięki niej unikniesz nieprzyjemnego wychłodzenia spowodowanego długotrwałym noszeniem mokrej odzieży.
Wybór materiału pozostaje sprawą fundamentalną.
W kategorii męskiej bielizny termoaktywnej znajdziesz zarówno produkty z czystego materiału merino, jak i mieszanki z syntetykiem. Warto zwrócić uwagę na tę opcję, ponieważ mieszanka naturalnego materiału oraz syntetyku łączy w sobie to, co najlepsze z dwóch przeciwstawnych obozów: komfort naturalnego włókna z szybkim schnięciem, jak również większą trwałością.
Dobra rada: jeśli przewidujesz intensywną aktywność, warto wybrać lekką bieliznę o gramaturze 120 – 150 g/m². W chłodniejsze dni sprawdzą się modele o średniej grubości 180 – 220 g/m².
Chcesz zgłębić temat i dowiedzieć się, na co jeszcze zwrócić uwagę? Zobacz nasz artykuł: Bielizna termoaktywna – jaką markę wybrać?.
Warstwa środkowa odpowiada za zatrzymanie ciepła. Nie może jednak ograniczać odprowadzania wilgoci.
Najczęściej wybieranymi materiałami dla warstwy pośredniej pozostają:
Warto również zwrócić uwagę na elementy ubrania w góry, które decydują o szeroko rozumianej funkcjonalności. Najważniejszymi cechami odzieży w tym kontekście są:
Ostatnia warstwa – warstwa zewnętrzna – powinna stanowić prawdziwą tarczę i chronić przed wiatrem, deszczem oraz śniegiem.
W kontekście tego, jak się ubrać w góry, decyzja rozgrywa się na poziomie typu powłoki odzienia. I tak na przykład wybór między softshellem, hardshellem a inną kurtką wodoodporną zależy od intensywności opadów czy wysiłku.
Wodoszczelność określa, jak skutecznie materiał chroni przed przesiąkaniem wody. Podawana jest ona najczęściej w milimetrach (mm) i oznacza wysokość słupa wody, który materiał jest w stanie wytrzymać, zanim zacznie przeciekać:
Ważnym uzupełnieniem w temacie wodoszczelności są klejone szwy oraz impregnacja DWR. Zwiększają one skuteczność odporności na wilgoć, a także utrzymują komfort podczas długotrwałego z nim kontaktu.
Jeśli chcesz zgłębić temat, zobacz także: Kurtka w góry – co wybrać?.
Podstawą komfortu w górach są również odpowiednie spodnie trekkingowe. Powinny być wykonane z materiału, który nie tylko szybko schnie, ale i pozostaje odporny na przetarcia – najlepiej z elastycznym krojem i regulowanymi nogawkami. Dobrze sprawdzają się modele ze specjalnymi zamkami wentylacyjnymi, ponieważ pozwalają regulować temperaturę ciała podczas marszu. Sprawdź pełną ofertę spodni trekkingowych na zimę!
Wybór odpowiednich butów trekkingowych to kwestia zarówno komfortu, jak i bezpieczeństwa na szlaku. Podstawowa zasada mówi, że buty muszą chronić stopę, stabilizować kostkę, a także dobrze odprowadzać wilgoć. Ponadto muszą zapewniać przyczepność na różnorodnym podłożu.
Membrany GORE-TEX tworzą wodoodporną oraz oddychającą barierę, skutecznie blokując deszcz i odprowadzając parę wodną na zewnątrz. Działają dzięki mikroporom z ePTFE, które są mniejsze od kropli wody, ale większe od cząsteczek pary – dzięki temu nie pozwalają kroplom docierać z zewnątrz, podczas gdy para może swobodnie uciekać.
Membrany występują w różnych wariantach, które odpowiadają różnym potrzebom użytkowników:
Pamiętaj, aby przymierzyć buty z grubymi skarpetami, pozostawiając luz przy palcach i pięcie. Pomoże to zapobiec pęcherzom podczas długich marszów.
Więcej o butach trekkingowych przeczytasz tutaj.
Skarpety górskie, najlepiej z wełny merino lub jej mieszanki z syntetykiem, regulują temperaturę, a także ograniczają powstawanie nieprzyjemnych zapachów. Na dłuższe wyprawy warto mieć dwie pary skarpet na dzień, by zmieniać je w trakcie postoju.
Równie istotnym elementem ubioru w góry są rękawiczki. Rękawiczki z wełny merino zapewnią ciepło w chłodne dni, podczas gdy cieńsze wersje przydadzą się przede wszystkim do czynności wymagających precyzji.
Nakrycia głowy chronią nie tylko przed chłodem, ale i przed prażącym słońcem. Kapelusz z szerokim rondem lub czapka z daszkiem osłaniają twarz przed promieniowaniem UV, natomiast buff lub cienka czapka z wełny merino izolują przy wietrze i chłodzie.
Latem stawiaj na lekkie, przewiewne materiały, zimą wybieraj grubsze czapki (np. z dodatkiem polaru po wewnętrznej stronie). W okresach przejściowych lepiej zdecydować się na cienkie warstwy, które łatwo założyć lub zdjąć.
Latem powinno się stawiać na lekkie, oddychające tkaniny i ochronę UV. Zimą – przede wszystkim na warstwy izolacyjne oraz wodoodporną kurtkę. Nie można jednak pomijać wiosny ani jesieni. W okresach przejściowych cienka warstwa pośrednia połączona z kurtką softshell pozwala szybko reagować na zmieniającą się pogodę.
Dobra rada: nie zapomnij zabrać dodatkowej warstwy ubrania na każde 2 – 3 godziny marszu przy zmiennej pogodzie. Weź ze sobą też 0,5 – 1 litra wody na każdą godzinę umiarkowanego wysiłku. Jeśli nie wyobrażasz sobie wędrówek bez ochrony oczu, możesz też wybrać okulary przeciwsłoneczne z filtrem UV 400.
Komfort podczas górskich wędrówek zależy w dużej mierze od przemyślanego ubioru warstwowego. Warstwa bazowa – odprowadza pot, warstwa pośrednia – izoluje, podczas zewnętrzna – chroni przed wiatrem lub deszczem. Dopełnieniem stroju na górskie szlaki są odpowiednie spodnie, buty trekkingowe oraz akcesoria, takie jak skarpety, nakrycia głowy bądź rękawiczki.
Przetestowanie zestawu przed długą wędrówką oraz świadome dopasowanie ubioru do warunków i intensywności aktywności sprawią, że każdy dzień w górach będzie maksymalnie komfortowy, bezpieczny oraz przyjemny!
Źródła:
